Anasayfa / Hayvanlar Alemi / Kara Akbaba – Avrupa’nın En Büyük Yırtıcı Kuşu
kara akbaba

Kara Akbaba – Avrupa’nın En Büyük Yırtıcı Kuşu

Çok zengin bir canlı çeşitliliğine sahip olan Anadolu Toprakları, kaçak avlanma, usulsüz tarım ilacı kullanımı ve orman katliamları sayesinde maalesef bu zenginliğini yitiriyor. Çok özel bazı hayvan türleri de bu yok oluştan nasibini alıyor. Üç metreye yakın kanat açıklığı ve 1 metreye yakın boyu ile Avrupa’nın en büyük yırtıcı kuşu olan kara akbaba (Aegypius Monachus), ülkemizde nesli tükenme tehlikesi altında olan Anadolu parsı, telli turna, yaban koyunu ve toy kuşu gibi kırmızı listeye alınmış olan bir tür. Dünya üzerinde çok az yerde yaşıyor. Ispanya’dan sonra ikinci büyük kara akbaba nüfusu ülkemizde. 50-200 çifte sahip olduğumuz tahmin ediliyor. Türkiye’de bilinen en büyük koloni 26 çiftle Eskişehir Türkmenbaba Dağları’nda. Bunu 10 çiftle Kızılcahamam Soğuksu Milli Parkı izliyor.

Kara Akbaba Nedir?

Avrupa’nın bu en büyük yırtıcı kuşu yılda sadece tek bir yumurta bıraktığından şubat başından nisan sonuna kadar süren üreme döneminin koşulları ayrı bir hassasiyet gerektiriyor. Ama biz bu nadir türe karşı hoyrat davranmayı maalesef sürdürüyoruz. Üreme alanı olan ormanlarda belli bir boyun üzerindeki kara çam ağaçlarını kesiyor, mevcut ya da potansiyel yuvalarını ortadan kaldırabiliyoruz. Kurt, çakal, tilki gibi canlılarla “mücadele” etmek için ormana zehirli etler bırakıyor, sonuçta akbabaların da bu yolla ölümüne neden olabiliyoruz. Orman yangınlarına sebep olup, bu nadir türü besin yetersizliğiyle karşı karşıya bırakabiliyoruz. O yüzden bu yaklaşımlarımızı tamamen terketmedikçe yok olma tehlikesini savuşturmuş olamayacağız. Tabii, bu yolda iyi niyetli çabalar da yok değil. Birdlife International tarafından 1995 yılında Avrupa için hazırlanan Kara Akbaba Koruma Eylem Planı Türkçe’ye de çevrildi. Kızılcahamam ve çevresinde Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) desteğiyle bir koruma projesi yürütülmeye başlandı. Kara akbabaların korunması için Kuş Araştırmaları Demeği (KAD) ve Milli Parklar ve Orman Genel Müdürlükleri işbirliği halinde bu proje için çalışıyor.

kara akbaba soğuksu

Türün korunması için devlet kurumlan ve sivil toplum örgütlerinin konuya duyarlılığını artırmayı amaçlayan TRT, Kızılcahamam Soğuksu Milli Parkı civarında kara akbabalar için bir belgesel film çekti. Kara akbabaların eko sistemdeki yeri ve önemini anlatan yapım bir kara akbabanın ilk 1 yılını ele alıyordu. Filmin yönetmenliğini Ece Soydam, danışmanlığını Kuş Araştırmalan Demeği ve Anadolu Üniversitesi Biyoloji Bölümü’nden Dr. Elif Yamaç gerçekleştirdi.

Akbabalarınn genelde mart ayında başlayan kuluçka süreleri iki aya yaklaşıyor, iki ebeveynin de kuluçkaya yattığı bu dönemde yavru ilk 100 gününü genellikle yuvada geçiriyor. Uçmaya başladıktan 2-3 ay sonra ise yuvadan ayrılıyor.

Soğuksu Milli Parkı’na Ne Zaman Gidilir?

Kızılcahamam’ı mayıs, haziran aylarında elde dürbün ziyaret edip çoğunlukla yaşlı karaçam ağaçlarının tepesine (pinus nigra), bazen de kayalara yuva yapan kara akbabaları gözleyebilirsiniz. Parkta ziyaretçilerin alanın her noktasına kontrolsüz olarak ulaşabilmeleri kara akbabanın üreme başarısını olumsuz yönde etkileyebildiği için gözlemlerinizi milli park şefliğine danışarak gerçekleştirmeniz en doğrusu olacaktır. Parkta kara akbabaların ekosistemdeki yerleri konusunda da bilgilenebilirsiniz. Şansınız varsa, dönemine bağlı olarak kara akbaba yavrularının ilk uçuş denemelerini de seyredebilirsiniz. Havada birbirlerinin pençelerine asılıp metrelerce süzülmelerini, taklalar atarak kur yapmalarını izleyebilirsiniz!

Ankara’ya 81 km uzaklıktaki Kızılcahamam Soğuksu Milli Parkı’na gidin ve Avrupa’nın bu en büyük yırtıcı kuşunu görün. Kara akbabaların dünyadaki bilinen en büyük kolonilerden biri olan Soğuksu Milli Parkı’nda yürütülen çalışmalara destek olmayı da ihmal etmeyin.

 

Bunu kaçırma!

mavi balina

Mavi Balinanın Yutabileceği En Büyük Şey Nedir?

Mavi balina, boyu 35 metreyi, kilosu ise 150 tonu geçebilen, dünyada yaşayan en büyük canlı …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir