Anasayfa / Kimdir / Benazir Butto Kimdir?
Benazir butto kimdir

Benazir Butto Kimdir?

Bir İslam ülkesindeki ilk kadın başbakan olan Benazir Butto, 1988’de kökten dinci güçlerin sert direnişine karşı kendini Pakistan’da kabul ettirdi. Görevinden alındıktan sonra (1990), 1993’te yeniden başbakan olarak politika yaşamına döndü.

Pakistanın Kadın Başbakanı Benazir Butto; doğum 21 Haziran 1953, Karaçi – ölüm 27 Aralık 2007, Ravalpindi (suikast)

İleride Pakistan başbakanı olacak olan (1973-77) Zülfikar Ali Han Butto’nun dört çocuğunun en büyüğü olan Benazir (“Benzersiz”) Sindh eyaletinde büyüdü. Varlıklı büyük toprak sahibi, eski taşra soylusu bir ailenin kızıydı. İyi bir eğitim aldı ve ailenin ilk kadın üyesi olarak Burqa denilen siyah peçeyi takmadan dışarıya çıkmasına izin verildi. Yeteneğini gören babası, Benazir’i siyaset ve tarih eğitimi alabilmesi için ABD’de Harvard Üniversitesine ve İngiltere’ye Oxford Üniversitesine gönderdi. Benazir burada ünlü tartışma kulübünün başkanı oldu.

Benazir Butto’nun Hayatı

1977’den Sonra: Politika Alanındaki Çalışmaları

Diplomasi alanında bir kariyer yapmaya yönelik hedefi Pakistan’a dönüşünden kısa bir süre sonra başarısızlığa uğratıldı. Askerler, başbakan Butto’yu, seçimlere hile karıştırmak suçlamasıyla devirdiler (05.07.1977). Yerine geçen Ziya-ül Hak Butto’yu ölüm cezasına çarptırdı (idam tarihi: 04.04.1979). Bunun üzerine Benazir, annesiyle birlikte, babasının partisi olan Pakistan People’s Party’de (PPP-Pakistan Halk Partisi) onun politik mirasçısı olarak yönetici bir rol üstlendi ve Ziya-ül Hak’ın geleneksel İslam politikasına karşı savaştı. Benazir Butto birkaç kez tutuklanıp ev hapsine alınmasına karşın, PPP’nin üst yönetimine yükselmeyi başardı (1982’de partinin başkanlığına getirildi).

1984-88: Sürgüne Gönderilmesi ve Kovuşturulması

1984’te askerî rejimin baskısından annesi ve erkek kardeşleriyle birlikte İngiltere’ye sürgüne kaçtıysa da 1985’te yurduna döndü. Döner dönmez yeniden ev hapsine alındı ve İngiltere’ye gönderildi. İkinci dönüşünden (1986) sonra ülkenin demokratlaşmasını isteyen bütün insanların umudu haline geldi. Kanatlar arasındaki çekişmelerden zayıf düşmüş partisinde ise, Ziya-ül Hak’ın askeri rejimine karşı politikası yüzünden Benazir Butto şiddetle eleştiriliyordu. İç politikadaki çekişme Pakistan’ın bağımsızlık gününde (14.8.1986) tırmanışa geçti. Ayaklanmanın bastırılmasıyla Benazir Butto tutuklandı ve darbe girişimi suçlamasıyla bir aylık hücre hapsi cezasına çarptırıldı.

1988-90: Başbakanlık

benazir butto 1988Ziya-ül Hak’ın bir uçak kazasında (17.8.1988) ani ölümü üzerine ülkenin politik durumunda kökten bir değişiklik meydana geldi. Ziya-iül Hak’ın tarihini saptadığı seçimlerden PPP 16.11.1988 tarihinde oyların % 43,9’unu alarak en
kuvvetli parti olarak çıktı. Benazir Butto da bir islam ülkesindeki ilk kadın başbakan oldu. Hükümet çalışmaları bir yandan kuvvetli İslam muhalefeti, diğer yandan otoriter yönetim tarzına başkaldıran kendi saflarının direnişi yüzünden zorlaştı. Butto basın özgürlüğü, kadının daha iyi bir konuma getirileceğini.ve yoksulluğa karşı önlemlerin alınacağını vadetmekle birlikte ülkenin ekonomik sefaleti yüzünden sosyal programlara harcanacak parasal kaynaklara sahip değildi.

Butto’nun (1987’de evlenerek üç çocuk sahibi olduğu) etkili bir iş adamı olan eşi Asif Zardari kanıtlanamayan yolsuzluk suçlamaları nedeniyle 28 aylık hapis cezasına çarptırılınca halk arasındaki hoşnutsuzluk giderek arttı. Devlet başkanı İshak Han başbakan Butto’yu 6.8.1990 tarihinde akrabalarını kayırmak suçlamasıyla (Butto’nun yandaşlarından yaklaşık olarak 20.000 kişiye yönetimde doyurucu mevkiler sağlanmıştı) görevden aldı. Muhalefet de 1989 tarihinde Butto’ya karşı “kutsal savaş”a çağırmıştı.

1990-1993: Muhalefete Düşmesi ve Geri Dönüşü

PPP 1990 parlamento seçimlerinde kesin bir yenilgiye uğradı. Butto’nun yerine seçimde ortaklık kuran İslam Demokratik Birliğinin üyesi Mian Nevaz Şerif başbakan oldu. Butto 1992’de Şerifin politikasına karşı İslamabad’a “Uzun Yürüyüş”ü örgütledi.

Bu yürüyüş sırasında Butto’nun yandaşlarından 15.000 kişi tutuklandı. Sosyal ve politik gerilimlerin, yer yer iç savaş benzeri çatışmalarla giderek artmasıyla Butto 6.10.1993 seçimlerini yeniden kazandı. Partisi İslamabad Ulusal Meclis’indeki 201 koltuğun toplam 86’sına sahip oldu. Ne var ki yeni hükümet başkanı dayanıklı siyasal çoğunluğu sağlayabilmek için daha küçük partilerin ve bağımsız adayların desteğine gereksinim duydu.

Benazir Butto’yu yalnız başka partilerden gelen tehlikeler beklememekte, kendi ailesinden de tehditler gelmektedir. Erkek kardeşi Murtaza 1993 sonunda sürgünden Pakistan’a dönünce kendisini babasının politikadaki gerçek halefi olarak niteledi. Aleni olarak başbakan Benazir’e karşı çıktı ve annesi Nüsret’in desteğiyle PPP’de iktidarı ele geçirmeye çalıştı.

Bunu kaçırma!

bruno kreisky hayatı

Bruno Kreisky – Avusturya Şansölyesi

Avusturya’nın ilk Sosyal Demokrat Şansölyesi (1970-83) Bruno Kreisky, Ortadoğu’da ve Doğu-Batı çatışmasında gösterdiği barış çabalarıyla …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir